Aktualności

07.05.2012 I Przegląd Chórów Gospel w Gniewie

weź udział we wspólnym Uwielbieniu Chrystusa, zaprezentuj swój chór Gospel, szczegóły przeglądu w zakładce Festiwale

Sklep

 
Muzyka Nieszpory Gospel o Miłosierdziu Bożym

Płyta składa się z tekstów brewiarzowych. Prawda, na której opierają się teksty ma swe korzenie w Biblii i...

KUPUJĘ Cena: 9,99 zł

Parafia św. Rocha

Zarys dziejów

 

Osiek należy do najstarszych miejscowości o charakterze obronnym na Pomorzu Nadwiślańskim1. Z dokumentu Dagome iudex (ok. 992 r.) wiadomo, że wchodziło ono w skład państwa Mieszka I. Chrześcijaństwo docierało na Pomorze Wschodnie zapewne w X-XI wieku Może nawet św. Wojciech je głosił? Według jednej z hipotez, wysuniętej przez ks. Kamila Kantaka, a rozbudowanej przez Stanisława Mielczarskiego, św. Wojciech szedł do Gdańska i Prus przez Pomorze, od Wyszogrodu (Fordon) przez Świecie, Jeżewo, Osiek, Skórcz, Grabowo, Bobowo, Gorzędziej lub Starogard, czyli "szlakiem bursztynowym", nazywanym także via mercatorum lub "Drogą Królewską"2 . Hipotezę tę zdają się potwierdzać stare podania, legendy i tytuły kościołów (Bobowo, Gorzędziej). Po chrzcie Mieszka wiara Chrystusowa szerzyła się najpierw po grodach, a takim był Osiek, jak poświadcza nazwa i późniejszy zamek krzyżacki3.

Przez wieki Osiek, wraz parafą w Skórczu, należał do diecezji włocławskiej (w Archidiakonacie Pomorskim). Przynależność diecezjalną zmienił dopiero w XIX w. W latach 1818-1821 była tu tymczasowa jednostka administracji kościelnej, zwana Wikariatem Apostolskim. Mocą bulli pap. Piusa VII De salute animarum z 16 lipca 1821 r. tereny Archidiakonatu Pomorskiego włączono do zreorganizowanej (powiększonej) diecezji chełmińskiej, ze stolicą w Pelplinie. Stan ten przetrwał do 25 marca 1992 r., kiedy utworzono diecezję pelplińską4.

Skórcz i Osiek należały do dekanatu nowskiego. Z dniem 1 lipca 1934 r. biskup Stanisław Wojciech Okoniewski utworzył dekanat osiecki. Istniał on do 2000 r., kiedy to dekretem 10 sierpnia t. r. biskup Jan Bernard Szlaga przeniósł siedzibę dekanatu z Osieka do Skórcza, a to z racji rangi tej parafii w dekanacie. Tak więc Osiek teraz wchodzi w skład dekanatu skórzeckiego5 .

Osiek, do chwili utworzenia samodzielnej parafii, zawsze należał do Skórcza. Parafia ta legitymuje się średniowieczną metryką (XIII/XIV wiek). W Osieku od niepamiętnych czasów istniała kaplica na zamku, jednak źródłowo potwierdzona została w wizytacji biskupa Hieronima Rozrażewskiego w 1597 r.

Reformacja na Pomorzu znalazła wielu zwolenników, m. in. pastorzy luterscy objęli kościół parafialny w Skórczu. W Osieku wielkim ich protektorem był starosta Marcin Berzewicz. Po jego śmierci, w lutym 1596 r., jego żona kaplicę zamkową oddała katolikom. Oratorium znajdowało się - informuje biskup Rozrażewski - nad bramą wjazdową do zamku. Wdowa po Berzewiczu, Katarzyna z Wojnowskich, na nowo ją urządziła. Wizytator wspomina ołtarz i chwali niewielki, lecz dobrej roboty obraz. Kaplicę poświęcił 7 lipca 1597 wizytujący ją biskup Rozrażewski. Rezydował przy niej wówczas proboszcz ze Skórcza, ks. Kasper Happ, zaś w Skórczu utrzymywał wikariusza. W mieście w tym czasie większość mieszkańców przyznawała się do wyznania ewangelicko-augsburskiego6 .

W następnym stuleciu oratorium, razem z zamkiem, zapewne w czasie wojen szwedzkich, uległo zniszczeniu. Dlatego około 1702 r. wybudowano nową kaplicę p.w. św. Rocha na miejscu dzisiejszego kościoła parafialnego. Kaplica była patronatu rządowego, posiadała wieżę z niewielkim dzwonem. W XVIII wieku odprawiano w niej msze św. raz w miesiącu. Na jej utrzymanie i pokrycie kosztów dojazdu starosta osiecki, Łachocki, podarował parafii 2 włóki ziemi, położone w Grabowie. W sierpniu 1843 r. rządowy inspektor budowlany, Klopsch, zwrócił uwagę na zły stan techniczny budynku, szczególnie otwarte okna w wieży, którymi dostawała się do wnętrza woda i ptaki. W 1850 r. przeprowadzono remont. Jego koszty wyniosły 32 talary, z czego fiskus, jako patron, zapłacił 21 tal., zaś resztę (jedną trzecią) parafia7 .